Από την επιβίωση στην αναγέννηση: Η υποχώρηση των επιχειρήσεων-ζόμπι και η βελτιωμένη εικόνα του ελληνικού επιχειρείν
Revisiting Zombie Firms: from Survival to Revival
Μελέτη της PwC Ελλάδας
Ο αριθμός των επιχειρήσεων-ζόμπι αποτελεί εδώ και χρόνια έναν κρίσιμο δείκτη για την υγεία και τη δυναμική μιας οικονομίας, καθώς συνδέεται άμεσα με τη χαμηλή παραγωγικότητα, τη στρέβλωση της κατανομής πόρων και την περιορισμένη αναπτυξιακή δυναμική.
Στην ελληνική περίπτωση,
το φαινόμενο των εταιρειών-ζόμπι υπήρξε ιδιαίτερα έντονο μετά τη δημοσιονομική κρίση.
Πολυάριθμες επιχειρήσεις παρέμειναν ενεργές παρά τη χρόνια αδυναμία τους να παράγουν επαρκή κέρδη ή να εξυπηρετούν βιώσιμα τις υποχρεώσεις τους.
Διαβάστε εδώ το άρθρο του mononews
Το δείγμα που εξετάζει η έρευνα
2015-2023
Περίοδος Μελέτης
~14.000
Επιχειρήσεις
Η πρόσφατη μελέτη της PwC Ελλάδας έρχεται να αποτυπώσει την εξέλιξη των επιχειρήσεων-ζόμπι την περίοδο 2015-2023 καταγράφοντας τις μεταβολές που συντελέστηκαν στο ελληνικό επιχειρηματικό τοπίο..
Σύμφωνα με την μεθοδολογία της PwC για να χαρακτηριστεί μια επιχείρηση ως «ζόμπι» δεν χρησιμοποιείται ένας μεμονωμένος δείκτης άλλα ένας συνδυασμός κριτηρίων. Συγκεκριμένα, εξετάζεται αν μια επιχείρηση παρουσιάζει, σε βάθος τριετίας: συστηματική μείωση των πωλήσεων, δηλαδή πτώση του κύκλου εργασιών άνω του 5%, αρνητική απόδοση των απασχολούμενων κεφαλαίων και μη βιώσιμο δανεισμό.
Βασικά ερωτήματα
Το φαινόμενο των «ζόμπι επιχειρήσεων» αποτελεί ένα θέμα που διαχρονικά έχει απασχολήσει την PwC, η οποία έχει ήδη δημοσιεύσει και στο παρελθόν μελέτες. Η παρούσα έρευνα εξετάζει την περίοδο 2015–2023 και επιχειρεί να απαντήσει σε τέσσερα κρίσιμα ερωτήματα:
Τα σημαντικότερα ευρήματα της PwC για τις επιχειρήσεις-ζόμπι στην Ελλάδα
Κάτω από 4%
Το ποσοστό των επιχειρήσεων-ζόμπι το 2023
Πρόκειται για μια εξαιρετικά σημαντική μεταβολή, που σηματοδοτεί μια ποσοτική αλλά και ποιοτική βελτίωση του επιχειρηματικού ιστού.
Μόνο 1%
Από τις εταιρείες που καταγράφηκαν ως ζόμπι το 2015, εξακολουθούσε να βρίσκεται στην ίδια κατάσταση το 2023.
Το εύρημα αυτό υπογραμμίζει τον μη στατικό χαρακτήρα του φαινομένου και καταδεικνύει ότι η ελληνική αγορά, παρά τις αδυναμίες της, δεν εγκλωβίζει μόνιμα τις μη βιώσιμες επιχειρήσεις, αλλά επιτρέπει την προσαρμογή, την αναδιάρθρωση ή –όπου απαιτείται– την έξοδο.
2020-2021
Έντονη αύξηση του ποσοστού των επιχειρήσεων-ζόμπι. Το 2020 πράγματι καταγράφηκε προσωρινή εκτίναξη του ποσοστού των ζόμπι επιχειρήσεων λόγω της πανδημίας, καθώς τα περιοριστικά μέτρα και η μείωση της ζήτησης επιδείνωσαν απότομα τα οικονομικά αποτελέσματα χιλιάδων επιχειρήσεων.
Ωστόσο, η αύξηση αυτή αποδείχθηκε παροδική, ενώ θα μπορούσε να είναι ακόμη μεγαλύτερη χωρίς τα εκτεταμένα προγράμματα κρατικής στήριξης που δόθηκαν κατά τη διάρκεια της πανδημίας.
8,1%
Κατά μέσο όρο τα μερίδια ζόμπι για τις πολύ μικρές επιχειρήσεις, ποσοστό που αυξήθηκε έντονα κατά την πανδημία. Οι αντικειμενικοί περιορισμοί τους –περιορισμένη πρόσβαση σε χρηματοδότηση, μικρά περιθώρια αναδιάρθρωσης, περιορισμένες επενδύσεις σε τεχνολογία και ανθρώπινο κεφάλαιο– τις καθιστούν ιδιαίτερα ευάλωτες σε εξωγενείς κρίσεις.
Αντίθετα, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις εμφανίζουν μέσο ποσοστό ζόμπι επιχειρήσεων 2,3%, ενώ οι μεγάλες μόλις 1,3%.
Κλάδοι
Κλάδοι όπως το Εμπόριο, η Βιομηχανία και οι Υπηρεσίες συγκεντρώνουν τον μεγαλύτερο αριθμό ζόμπι επιχειρήσεων σε απόλυτους αριθμούς, κάτι αναμενόμενο λόγω του μεγέθους τους.
Ιδιαίτερα εντυπωσιακές είναι οι επιδόσεις του εμπορίου και του τουρισμού, όπου οι ζόμπι επιχειρήσεις μειώθηκαν κατά 77% και 75% αντίστοιχα.
2 στις 3
Εταιρείες που χαρακτηρίστηκαν ως «ζόμπι» την περίοδο 2015–2021 κατάφεραν να ανακτήσουν τη χρηματοοικονομική τους υγεία έως το 2021.
Μόλις το 20% παρέμεινε σταθερά σε καθεστώς «ζόμπι», ενώ το 14% οδηγήθηκε σε οριστική έξοδο από την αγορά.
Διαβάστε όλη τη μελέτη και τα συμπεράσματα της PwC
Το στοίχημα της επόμενης ημέρας.
Παρά τις θετικές εξελίξεις, η μελέτη υπογραμμίζει ότι παραμένουν σημαντικά περιθώρια βελτίωσης.
Ο έντονος κατακερματισμός της ελληνικής επιχειρηματικής βάσης, ειδικά στις πολύ μικρές επιχειρήσεις, εξακολουθεί να περιορίζει την παραγωγικότητα και την ανθεκτικότητα, καθιστώντας αναγκαία την ενίσχυση της κουλτούρας συνεργασιών, συγχωνεύσεων και εξαγορών. Μέσω συνεργασιών και συμπράξεων, οι μικρότερες επιχειρήσεις μπορούν να αποκτήσουν πρόσβαση σε πόρους, τεχνογνωσία και αγορές που μεμονωμένα δυσκολεύονται να προσεγγίσουν.
Η προσαρμογή στα νέα δεδομένα είναι καταλύτης βιωσιμότητας.
Παράλληλα, η επιτάχυνση του ψηφιακού μετασχηματισμού, η ενίσχυση της καινοτομίας και η αξιοποίηση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης μπορούν να λειτουργήσουν ως καταλύτες βιωσιμότητας. Συμπληρωματικά, η παροχή στοχευμένων χρηματοδοτικών λύσεων παραμένει κρίσιμη για την αποτελεσματικότερη στήριξη των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων.
Ο Κυριάκος Ανδρέου, Partner, Strategy & Markets στην PwC Ελλάδας σημειώνει τα εξής:
Το θετικό κλίμα στην οικονομία αποτυπώνεται και στο επιχειρηματικό περιβάλλον. Η βελτίωση της οικονομικής συγκυρίας ενίσχυσε την κερδοφορία των επιχειρήσεων και συνέβαλε στη μείωση του αριθμού των επιχειρήσεων ζόμπι, ενώ η υποχώρηση αυτών των μη βιώσιμων επιχειρήσεων λειτούργησε με τη σειρά της ενισχυτικά για την οικονομία. Ως αποτέλεσμα, οι ελληνικές επιχειρήσεις εμφανίζονται σήμερα πιο ανθεκτικές και πιο ελκυστικές για επενδύσεις, ενώ παράλληλα μπορούν να προσφέρουν καλύτερα αμειβόμενες και πιο σταθερές θέσεις εργασίας.
Built with Shorthand